Milena Dorozińska, Tomasz Wiktorski, B+R Studio
Produkcja wzrosła o 7%, a w branży meblarskiej znalazło zatrudnienie ponad 8 tysięcy osób
Jak co roku o tej porze (w marcu) przygotowujemy dla Państwa podsumowanie wyników w branży meblarskiej minionego roku. Tak się składa, że w momencie przygotowania tego artykułu mamy ostatni dzień karnawału, a więc nie obejdzie się bez słodzenia meblarzom i wróżb na rok 2016.
Niewątpliwie należy stwierdzić, że 2015 rok był rokiem rozwoju branży meblarskiej. Według szacunków wartość produkcji sprzedanej mebli wyniosła 39 mld złotych, co oznacza wzrost o 7% wobec roku 2014. Osiągnięty wynik dotyczy także firm mikro. Wedle oficjalnych danych GUS wartość produkcji dla dużych, średnich i małych firm w okresie I-III kw. 2015 r. równa była 25,4 mld zł wobec 23,6 mld zł w 2014 r. (dynamika 107,6). Za wzrostem produkcji w 2015 r. stał w głównej mierze wzrost eksportu (dynamika 108,0). Ta wytężona praca meblarzy przyczyniła się do awansu Polski już w 2014 r. z miejsca 7 na 6 w światowym rankingu producentów mebli. Według szacunków B+R Studio w roku 2016 przewiduje się kontynuację trendu wzrostowego w zakresie produkcji mebli. Z kolei za sprawą m.in. wprowadzenia rządowego programu Rodzina 500+ nastąpi ożywienie na rynku mebli klientów indywidualnych- w szczególności pod koniec roku.
Dalej omawiając wyniki branży meblarskiej nie sposób nie wspomnieć o zatrudnieniu. Przez ostatnie kilka miesięcy informowaliśmy, że branża potrzebuje ludzi do pracy. Firmy poszukiwały zarówno wykwalifikowanych pracowników, jak i tych najniższego szczebla. Według danych rocznych, branża meblarska w 2015 r. zatrudniła najwięcej osób spośród wszystkich działów przetwórstwa przemysłowego. Średnie zatrudnienie w 2015 roku (bez firm mikro) było aż o 8 tysięcy osób wyższe w porównaniu do roku 2014. W parze ze wzrostem zatrudnienia szedł również wzrost przeciętnego wynagrodzenia (dynamika 103,7).
Tabela 1 Wartość produkcji sprzedanej w podziale na klasy wielkości firm.
Produkcja sprzedana | I-III kw 2015 w mln zl | I-III kw 2014 w mln zł | I-III kw 2014=100 |
Razem firmy duże, średnie i małe | 25 455,4 | 23 657,0 | 107,6 |
Firmy duże i średnie | 21 314,6 | 19 765,7 | 107,9 |
Firmy małe | 4 140,8 | 3 891,3 | 106,4 |
Tabela 2 Przeciętne zatrudnienie w branży meblarskiej.
Zatrudnienie | I-III kw 2015 w tys. | I-III kw 2014 w tys. | I-III kw 2014 =100 |
Razem firmy duże, średnie i małe | 139,5 | 131,3 | 106,2 |
Firmy duże i średnie | 113,9 | 106,3 | 107,1 |
Firmy małe | 25,6 | 25,0 | 102,4 |
Dane dotyczące wartości produkcji mebli korespondują z danymi na temat wolumenu produkcji.
Przyglądając się wartościom prezentowanym przez Główny Urząd Statystyczny odnośnie wolumenu produkcji poszczególnych grup mebli należy zauważyć, że wyniki te odzwierciedlają dobrą sytuację w produkcji. Dla przypomnienia warto zaznaczyć, że GUS monitoruje tylko 4 grupy mebli, które stanowią około 25% ilości produkowanych w Polsce mebli.
W 2015 r. największy wzrost wolumenu wśród tych grup mebli nastąpił w meblach drewnianych, w rodzaju stosowanych w sypialni (dynamika 118,8). Kolejne grupy charakteryzujące się wzrostem wolumenu produkcji to meble do siedzenia przekształcalne w miejsce do spania (dynamika 102,9) oraz meble drewniane w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach (101,0). W przypadku mebli kuchennych oficjalne dane GUS wskazują na niewielkie ograniczenie wolumenu. Dynamika dla tej grupy wyniosła 99,6.
W samym grudniu 2015 r. produkcja mebli wyhamowała, na co również wskazują oficjalne dane dotyczące wolumenu. Według danych GUS 2071 sztuk wyprodukowano mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach. Jest to największa grupa pod względem ilości wyprodukowanych mebli w grudniu 2015 r. i która jednocześnie odnotowała najwyższy wzrost w porównaniu do grudnia 2014 r. – dynamika 104,6. O 3,8 pkt. proc. nastąpił wzrost wolumenu produkcji mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w sypialni. Z kolei dla pozostałych monitorowanych przez GUS grupach mebli dostrzec można ograniczenie ilości wyprodukowanych mebli w grudniu minionego roku. Dynamika odpowiednio dla i mebli do siedzenia przekształcalnych w miejsce do spania wyniosła 98,3 i 95,8.
Tabela 3 Wolumen produkcji wybranych grup mebli
Wyroby | Jednostka | XII 2015 | XII 2014=100 | I-XII 2015 | I – XII 2014=100 |
Meble do siedzenia przekształcalne w miejsce do spania | tys. szt. | 275 | 95,8 | 3 393 | 102,9 |
Meble kuchenne | tys. szt. | 289 | 98,3 | 3 497 | 99,6 |
Meble drewniane, w rodzaju stosowanych w sypialni | tys. szt. | 579 | 103,8 | 5 389 | 118,8 |
Meble drewniane, w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach | tys. szt. | 2 071 | 104,6 | 22 815 | 101 |
<br>
Koniunktura w przemyśle meblarskim
Nowych zamówień na meble pod koniec roku nie brakowało
Końcówka roku to dla konsumentów czas, kiedy mają więcej wolnej chwili od pracy i czas na skupienie na przygotowaniach do Świąt. Natomiast dla handlowców to z reguły najlepszy czas na sprzedawanie swoich usług czy towarów. Tak też i było w grudniu minionego roku dla branży meblarskiej. Koniec roku 2015 upłynął dość pozytywnie pod względem poziomu wartości produkcji mebli, a także koniunktury w tym zakresie. Przed omówieniem wyników koniunktury warto powtórzyć, że wskaźniki koniunktury są obliczane jako saldo odpowiedzi pozytywnych i negatywnych udzielanych przez menadżerów firm na podstawowe pytania o prowadzoną działalność gospodarczą.
W grudniu 2015 r. bieżąca ocena wskaźnika koniunktury odnośnie produkcji mebli wyniosła 24,8,co oznacza, że była wyższa o 8 pkt. proc. w porównaniu do grudnia 2014. W styczniu b.r. wskaźnik ten wyniósł 12,1 i jest on na zbliżonym poziomie sprzed 12 miesięcy. W grudniu grono menadżerów wskazujących na wzrost zamówień powiększyło się w porównaniu do poprzedzającego miesiąca, a ocena wyniosła 25,8. W grudniu 2014 r. wskaźnik ten przyjmował wartość 14,3. Wraz z początkiem roku grono menadżerów pozytywnie oceniających to zagadnienie zmniejszyło się. Od kilku miesięcy utrzymują się ujemne oceny na temat zapasów co oznacza, że jest on zbyt duży. W grudniu wskaźnik ten oceniono na minus 8,2, ale już w styczniu 2016 r. wyniósł on minus 2,8 co oznacza, że zdaniem menadżerów stan zapasów uległ zmniejszeniu. Z kolei 12 miesięcy wcześniej menadżerowie wskazywali, że nie ma nadmiaru zapasów.
Dobre informacje niosą ze sobą również przewidywania dotyczące większości wskaźników koniunktury w przemyśle. W grudniu 2015 r. wszystkie wskaźniki oprócz cen oceniono lepiej w porównaniu do grudnia 2014 r. Na przykład wskaźnik dotyczący portfela zamówień w grudniu 2015 r. był oceniony na plus 5,8, a 12 miesięcy wcześniej uzyskał ocenę ujemną minus 3. Podobna sytuacja dotyczy ocen oczekiwanej produkcji. Tym samym wskaźnik ten w styczniu 2016 r. otrzymał wyższe noty o 4,2 pkt. proc. wobec poprzedniego miesiąca. Równolegle w styczniu wskaźnik dotyczący cen otrzymał ocenę 4 i tym samym oznacza to, że względem grudnia 2015 r. powiększyło się grono osób wskazujących na potrzebę wzrostu cen.
Wraz z początkiem roku wzrosło grono menadżerów wskazujących na zobowiązania firm. Wskaźnik na temat możliwości regulowania zobowiązań firmowych wyniósł 13,9, a w analogicznym okresie roku poprzedniego równy był 6,1. Z kolei poziom zatrudnienia w branży meblarskiej i oceny odnośnie jego zmiany na koniec roku wskazują na potrzebę zatrudniania osób do pracy. W grudniu wskaźnik ten sięgał 6,3, ale w styczniu 2016 r. wyniósł o 1,7 pkt. proc mniej.
Podsumowując analizowane składowe wskaźnika koniunktury stwierdza się, że dawno nie było tak dobrych ocen w zakresie koniunktury w przemyśle meblarskim
Wskaźniki koniunktury w produkcji mebli.
<br>
Handel zagraniczny
Dynamiczne wzrosty w imporcie mebli w 2015 r.
W tym wydaniu miesięcznika źródłem danych odnoszących się eksportu i importu mebli były oficjalne dane Eurostat. Dane te zaprezentowane zostały dla grup mebli 9401, 9402, 9403, 9404 za okres I-III kw. 2015 r., co w dalszej części materiału ma posłużyć do oszacowania obrotów na rynku krajowym. W tym miejscu warto zaznaczyć, że przytoczone dane oprócz mebli zawierają dane o fotelach do pojazdów mechanicznych, meblach medycznych, śpiworach i materiałach pościelowych. Wartość wymienionych towarów za okres I-III kw. 2015 r. w eksporcie i imporcie stanowiła odpowiednio 1,5 mld zł i 0,53 mld zł.
Rok 2015 to kolejny rok zakończony sukcesem dla polskich eksporterów. Według szacunków B+R Studio wartość eksportowanych mebli wyniosła 36,2 mld złotych (8,64 mld euro). To głównie dzięki wynikom w eksporcie mebli nastąpił wzrost produkcji mebli. Niezmiennie w rankingu światowych eksportów mebli Polska zajmuje 4 miejsce. Wyprzedzają nas jedynie takie kraje jak: Chiny, Niemcy i Włochy.
Według danych Eurostat obejmujących I-III kwartał 2015 r., wartość eksportu mebli w tym czasie wyniosła 6,8 mld euro, co oznacza wzrost na poziomie 7% w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego. W przeliczeniu na złotówki wartość ta równa była 28,4 mld złotych z dynamiką 1,08.
Jeśli chodzi o przywóz mebli do Polski, okazuje się, że wartość importowanych mebli według szacunków B+R Studio w 2015 r. wzrosła o 16% wobec 2014 r. W rezultacie dynamiczny wzrost importu mebli i elementów meblowych dał wynik sięgający 6,4 mld złotych. Z kolei biorąc pod lupę dane oficjalne Eurostat za okres I-III kw. 2015 r., wartość importu wyniosła 1,2 mld euro, co oznacza wzrost o 15 pkt. proc. w porównaniu do I-III kw. 2014 r. Na tym samym poziomie układała się dynamika dla wartości w polskiej walucie, a sama wartość równa była 5,2 mld zł.
Tabela 4 Dynamika handlu zagranicznego – dane według Eurostat
Handel zagraniczny | ||||||
mln PLN | dynamika r/r | mln EUR | dynamika r/r | |||
I-III kw. 2015 | ||||||
eksport | 28 406 | 1,08 | 6 783 | 1,07 | ||
import | 5 172 | 1,15 | 1 235 | 1,15 | ||
I-III kw. 2014 | ||||||
eksport | 26 366 | 6 314 | ||||
import | 4 493 | 1 076 |
Tabela 5 Średnioważone kursy walut w złotych
Waluta | I-III kw. 2015 | I-III kw. 2014 | Dynamika I-III kw. 2015 /I-III kw. 2014 |
Dolar amerykański (USD) | 3,7646 | 3,1508 | 1,19 |
Euro (EUR) | 4,1879 | 4,1758 | 1,00 |
Źródło: na podstawie NBP
Tabela 6 Zestawienie wartości produkcji, importu i eksportu mebli.
I-III kw.2015 w mld zł | I-III kw. 2014 w mld zł | I-III kw. 2015=100 | |
Produkcja sprzedana** | 25,6 | 23,7 | 1,08 |
Import CN 9401-9404* | 5,2 | 4,5 | 1,16 |
Eksport CN 9401-9404* | 28,4 | 26,3 | 1,08 |
Przybliżone obroty na rynku krajowym | 2,4 | 1,9 | 1,29 |
* dane według Eurostat dla grup mebli 9401-9404; ** bez firm mikro
Podsumowując wyniki odnośnie handlu zagranicznego za okres styczeń-wrzesień 2015 r., wskazują one na lepszą sytuację w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedzającego. Również przybliżona wartość obrotów na rynku krajowym poprawiła się względem I-III kw. 2014 r. Przybliżona wartość za okres I-III kw. 2015 r. wyniosła 2,4 mld złotych, co oznacza aż blisko 30- procentowy wzrost. Dane te wskazują, że po dwóch latach stagnacji nastąpiło na rynku niewielkie ożywienie.
<br>
Budownictwo i koniunktura konsumencka i w handlu.
Od 7 lat lepsze nastroje wśród konsumentów, a na horyzoncie więcej mieszkań do umeblowania
Obok informacji stricte dotyczących produkcji mebli i wymiany handlowej skupimy się na danych z sektora budownictwa, a dokładnie nad ważnymi informacjami z punktu widzenia meblarzy czyli danymi na temat budownictwa mieszkaniowego. To właśnie m.in. ten czynnik sprzyja wzrostowi wydatków Polaków na meble. Według oficjalnych danych GUS w 2015 r. skumulowana liczba mieszkań oddanych do użytku wyniosła 147 710 i jest to wzrost o ponad 3 pkt .procentowe w stosunku do roku 2014. Największy wzrost (dynamika 120,5) w minionym roku odnotowano dla mieszkań, na realizację których wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym. Z kolei w ciągu ostatnich 12 miesięcy rozpoczęto budowę 168 403 mieszkań, co oznacza wzrost o blisko 14% w porównaniu do roku 2014. W najbliższych latach sytuacja na rynku mieszkaniowym powinna ulec poprawie z uwagi na liczbę wydanych pozwoleń na budowę jak i rozpoczętych budów. Biorąc pod uwagę fakt, że uśredniony czas budowy mieszkań w Polsce w okresie I-II kw. 2015 r. wynosił 1,8 roku, za około 2 lata należy spodziewać się zwiększenia wydatków na meble i art. wyposażenia wnętrz.
Tabela 7 Budownictwo mieszkaniowe w okresie styczeń- grudzień 2015 rok.
2015 | |||||
XII | I – XII | ||||
Liczba mieszkań | XII 2014=100 | XI 2015=100 | liczba mieszkań | I – XII 2014=100 | |
Mieszkania oddane do użytkowania | |||||
Ogółem | 18 855 | 123,3 | 135,7 | 147 710 | 103,2 |
Mieszkania, których budowę rozpoczęto | |||||
Ogółem | 12 378 | 144,3 | 91,7 | 168 403 | 113,7 |
Mieszkania, na realizację których wydano pozwolenia lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym | |||||
Ogółem | 17 415 | 141,0 | 125,5 | 188 822 | 120,5 |
Dane według GUS
<br>
Koniunktura konsumencka to kolejny obszar, którego przeanalizowanie pozwala na wyznaczanie trendu w konsumpcji indywidualnej. Do jej oceny stosuje się wskaźniki, które opisują nastroje bieżące i oczekiwania na przyszłość. Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej (BWUK) składa się z ocen zmiany sytuacji finansowej gospodarstwa domowego, zmian ogólnej sytuacji ekonomicznej w kraju oraz z ocen dokonywania ważnych zakupów.
Jak wynika z danych GUS, wszystkie składowe bieżącego wskaźnika ufności konsumenckiej w 2015 roku oceniono znacznie lepiej w porównaniu do roku 2014. Najlepiej oceniony został wskaźnik mówiący o zmianie ogólnej sytuacji ekonomicznej w kraju w ciągu ostatnich i najbliższych 12 miesięcy. Oceny dla tych wskaźników były wyższe odpowiednio o 8,4 i 7 pkt. proc. wobec roku 2014.
Jednocześnie średnia sald ocen konsumentów w 2015 r. na temat sytuacji ekonomicznej w kraju w najbliższych 12 miesiącach, która wyniosła -11,4 nie była tak dobra od 2009 roku! W latach 2009-2014 ocena tego wskaźnika oscylowała od -18,4 do -38. W 2008 roku wskaźnik otrzymał ocenę zbliżoną do obecnego poziomu co w 2015 r., to znaczy równa była -9,7. Wskaźnik odnoszący się do zmiany sytuacji finansowej gospodarstwa domowego w najbliższych 12 miesiącach również uzyskał najlepszą ocenę od 7 lat, która wyniosła -2,8.
Oceny wszystkich składowych BWUK wraz z początkiem roku 2016 (styczeń) wypadły lepiej zarówno w porównaniu do analogicznego okresu roku poprzedniego, jak i grudnia 2015 r. Jedyna składowa charakteryzująca się dodatnim saldem ocen w styczniu b.r. jest ta dotycząca zmian sytuacji finansowej gospodarstwa domowego w najbliższych 12 miesiącach (plus 0,6).
Przechodząc dalej do wyprzedzającego wskaźnika ufności konsumenckiej (WWUK) należy wspomnieć, że składające się na niego elementy są średnią sald ocen, które dotyczą przewidywań w zakresie zmian w perspektywie najbliższych 12 miesięcy sytuacji finansowej gospodarstwa domowego, ogólnej sytuacji ekonomicznej kraju, poziomu bezrobocia oraz możliwościami oszczędzania pieniędzy.
Przyglądając się ocenom składowym WWUK, również i w tym przypadku odnotowano lepsze nastroje wśród konsumentów. W 2015 r. wszystkie składowe oceniono lepiej w porównaniu do roku 2014. Na szczególną uwagę zasługuje wskaźnik dotyczący oszczędzania pieniędzy. W ujęciu miesięcznym, w styczniu 2016 r., wskaźnik ten oceniono na -20,8. i jest najlepszą oceną w historii odkąd GUS prowadzi to badanie!
Drugim wskaźnikiem jest oszczędzanie pieniędzy, który otrzymał w 2015 r. lepszy wynik o 11,4 pkt. proc. w porównaniu do 2014 r. Tym samym nastroje konsumentów w tym zakresie były najlepsze od 2008 roku. W styczniu 2016 r. wskaźnik dotyczący zmiany sytuacji finansowej gospodarstwa domowego jako jedyny otrzymał ocenę dodatnią, która równa była 0,6 i jednocześnie wyższa o 2 pkt. proc. wobec stycznia i grudnia 2015 r. Z kolei wskaźnik odnoszący się do zmiany ogólnej sytuacji ekonomicznej kraju został o 5,2 pkt. proc. lepiej oceniony niż w grudniu 2015 r.
Dopełnieniem obrazu o sytuacji w branży meblarskiej jest ocena koniunktury w zakresie handlu detalicznego artykułami gospodarstwa domowego, w tym mebli.
Ogólny wskaźnik koniunktury w handlu detalicznym artykułów gospodarstwa domowego w styczniu b.r. wyniósł 4,5, czyli był gorzej oceniony o 3,5 pkt .proc. wobec grudnia 2015 r. Generalnie w ubiegłym roku 2015 r. utrzymywała się przewaga handlowców opowiadających się za zwiększaniem cen. Jedynie w ostatnich dwóch miesiącach roku wzrosło grono osób mówiących o potrzebie ich zmniejszania. Wskaźnik ten w grudniu równy był -0,1, a już w styczniu b.r. był na plusie 2,7.
Analizując bariery w handlu w branży artykuły gospodarstwa domowego, w styczniu 2016 r. najczęściej wymieniano: konkurencja na rynku – 68,3; koszty zatrudnienia – 64,7; wysokie obciążenia na rzecz budżetu państwa – 55,5; niedostateczny popyt – 54,6; niepewność ogólnej sytuacji gospodarczej – 45,4 przy czym ocena ta wypadła najgorzej spośród analizowanych przez GUS działów handlowych. Być może sytuacja ta ma związek z planami wprowadzenia podatku od sprzedaży detalicznej.
Podsumowując miniony rok 2015 bezapelacyjnie należy stwierdzić, że minął on pod znakiem dalszego rozwoju branży i nowych rekordów, a w obecnym 2016 r. przewiduje się kontynuacje trendów wzrostowych w zakresie produkcji mebli i wymiany handlowej. Dobre nastroje panujące wśród konsumentów w ciągu ostatnich 12 miesięcy wskazują, że również na krajowym rynku mebli klientów indywidualnych nastąpi ożywienie. Oprócz tego innym czynnikiem przemawiającym za takim rozwojem zdarzeń jest sytuacja na rynku mieszkaniowym. W tym miejscu należy wspomnieć również o rządowym programie Rodzina 500+, który zdaniem B+R Studio powinien przyczynić się do wzrostu popytu mebli na rynku klientów indywidualnych. Przy tak pozytywnych prognozach nie należy zapominać, że przed branżą meblarską stoją różnego rodzaju wyzwania jak na przykład rozwinięcie mechanizmów badania i rozwoju w celu budowy mocnych marek meblowych poprzez tworzenie wartości dodanej do mebli, czy też stabilne zaopatrzenie w surowce i materiały służące do produkcji.