Tomasz Wiktorski, B+R Studio
Ubiegły rok pomimo wielu trudności, choć nie bez strat zakończył się sukcesem polskiej branży meblarskiej. Czas leci jednak bardzo szybko, mamy już koniec drugiego kwartału 2021 roku, pandemia nadal trwa, a B+R Studio niezmiennie przygląda się branży meblarskiej. Przenalizujmy zatem liczby jakie przyniósł nam pierwszy kwartał 2021 roku i jakie wyniki osiągnęli polscy meblarze?
Produkcja mebli
Przeprowadzona analiza obejmuje wartość produkcji sprzedanej mebli wypracowanej przez firmy duże, średnie i małe. W marcu 2021 roku wartość produkcji sprzedanej wyniosła bardzo dobre 4,7 mld złotych i jest to wynik wyższy o 35% w stosunku do analogicznego okresu 2020 roku. Należy zaznaczyć, że na marzec 2020 roku przypadł początek pandemii „COVID-19” i związanej z nią zamknięcie polskiej gospodarki, co dodatkowo uwydatnia wynik z marca 2021 roku. Sumując wartość produkcji sprzedanej z pierwszego kwartału 2021 roku otrzymany również wysoki wynik 12,8 mld złotych i jest to jednocześnie o 11% wyższa wartość niż w pierwszym kwartale 2020 roku.
Wartość produkcji sprzedanej mebli | ||||||
Produkcja sprzedana | III 2021 r. (mln zł) | III 2020 r. (mln zł) | III 2020 = 100 | I-III 2021 r. (mln zł) | I-III 2020 r. (mln zł) | I-III 2020 = 100 |
4 669,90 | 3 456,6 | 1,35 | 12 840,8 | 11 577,3 | 1,11 | |
Źródło: dane GUS; obliczenia B+R Studio Tomasz Wiktorski |
Analizując dane dotyczące wolumenu produkcji w pierwszym kwartale 2021 roku zaobserwowano wzrost ilości wyprodukowanych mebli we wszystkich badanych przez GUS grupach w stosunku do analogicznego okresu roku 2020. Największy wzrost odnotowano w przypadku mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach – 41%. Znaczący wzrost dotyczył również mebli drewnianych z rodzaju stosowanych w sypialni – 17%. W przypadku mebli do siedzenia przekształcalnych w miejsca do spania zaobserwowano wzrost wolumenu o 4%. Najmniejszy wzrost wolumenu dotyczył mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w kuchni i było to mniej niż 1%.
Porównując dane wolumenu produkcji badanych grup mebli w marcu 2021 roku do marca 2020 roku różnice są jeszcze wydatniejsze. W marcu 2021 roku wolumen wyprodukowanych mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w kuchni, mebli do siedzenia przekształcalnych w miejsca do spania, mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w sypialni i mebli drewnianych w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach wzrost o odpowiednio 15%, 21%, 35% i 75%.
Tak duże różnice wynikają ze znacznego ograniczenia produkcji w marcu 2020 roku z powodu pandemii koronawirusa i jednocześnie bardzo dobrego wyniku w marcu 2021 roku.
Wolumen produkcji wybranych grup mebli
Wyroby | I kw. 2021 r. (tys. szt.) | I kw. 2020 r. (tys. szt.) | I kw. 2020 r. = 100 | III 2021 r. (tys. szt.) | III 2020 r. (tys. szt.) | III 2020 r. = 100 |
Meble do siedzenia przekształcane w miejsca do spania | 648 | 624 | 1,04 | 235 | 195 | 1,21 |
Meble drewniane w rodzaju stosowanych w kuchni | 1 064 | 1 062 | 1,00 | 410 | 357 | 1,15 |
Meble drewniane w rodzaju stosowanych w sypialni | 1 888 | 1 611 | 1,17 | 729 | 542 | 1,35 |
Meble drewniane w rodzaju stosowanych w pokojach stołowych i salonach | 11 234 | 7 960 | 1,41 | 4235 | 2420 | 1,75 |
Źródło: dane GUS; obliczenia B+R Tomasz Wiktorski
Zatrudnienie w branży meblarskiej
Pandemia COVID-19 odbiła się negatywnie na przeciętnym zatrudnieniu w branży meblarskiej. W 2020 roku zatrudnienie było niższe o 3% w stosunku do 2019 roku. Pierwszy kwartał 2021 roku przyniósł jednak poprawę tej sytuacji. Przeciętne zatrudnienie w branży meblarskiej w pierwszym kwartale w 2021 roku wyniosło 162 tys. osób, co w porównaniu pierwszego kwartału 2020 roku oznacza spadek o mniej niż 1%.
Przedstawione w tabeli „Przeciętne zatrudnienie w branży meblarskiej” stanowi średnią roczną z miesięcy od stycznia do grudnia oraz nie uwzględnia właścicieli i współwłaścicieli, jak również pracujących członków ich rodzin. Dane te nie obejmują również zatrudnionych poza granicami Polski oraz zatrudnionych w organizacjach społecznych, politycznych, związkach zawodowych i innych. Wskaźnik przeciętnego zatrudnienia w branży meblarskiej obejmują osoby zatrudnione na podstawie stosunku pracy w pełnym wymiarze czasu pracy oraz w niepełnym, po przeliczeniu na pełnozatrudnionych.
Przeciętne zatrudnienie w branży meblarskiej | |||
Zatrudnienie | I kw. 2021 r. (w tys.) | I kw. 2020 r. (w tys.) | 2019 = 100 |
Firmy duże, średnie i małe | 162 | 163 | 0,99 |
Źródło: dane GUS; obliczenia B+R Studio Tomasz Wiktorski
Analizy danych GUS z I kwartału 2021 roku meblarskiej wykazują, że przeciętne wynagrodzenie w branży meblarskiej cały czas rośnie. Przeciętne wynagrodzenie w I kwartale wyniosło 4413,48 złotych. Wzrost przeciętnego wynagrodzenia w stosunku do analogicznego okresu roku ubiegłego wyniósł prawie 300 złotych brutto (7%). Porównując marzec 2021 roku marca roku poprzedniego wzrost przeciętnego wynagrodzenia wyniósł 12%
Przeciętne wynagrodzenie w branży meblarskiej
Wynagrodzenie brutto | I-III 2021 r. (w zł) | I-III 2020 r. (w zł)<br> | I-III 2020 r. = 100 | III 2021 r. (w zł)<br> | III 2020 r. (w zł)<br> | III 2020 = 100 |
4413,48 | 4116,88 | 1,07 | 4556,10 | 4058,21 | 1,12 |
Źródło: dane GUS; obliczenia B+R Studio Tomasz Wiktorski
Koniunktura w przemyśle meblarskim
Wszystkie wskaźniki koniunktury są obliczane jako saldo odpowiedzi negatywnych oraz pozytywnych, które udzielane są przez menadżerów firm. Nie są uwzględniane odpowiedzi neutralne. Badany okres przypadł na luty-kwiecień 2021 roku.
W okresie od lutego do kwietnia 2021 roku menadżerowie zdecydowanie gorzej niż w ostatnim kwartale 2020 roku i styczniu 2021 roku, oceniali sytuację dotyczącą bieżącego portfela zamówień, produkcji i ogólnej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Widać jednak w przypadku przytoczonych wskaźników tendencję wzrostową.
W lutym, marcu i kwietniu 2021 roku oceny menadżerów dotyczące bieżącego portfela zamówień kształtowały się na poziomie odpowiednio -10,5, 18,4 i -4,4. Podobnie wygląda sytuacja w przypadku bieżącej produkcji, aczkolwiek trzeba powiedzieć, że oceny są nieco lepsze. W badanym okresie wskaźnik bieżącej produkcji charakteryzował się ocenami kolejno -5,3, -9 i 1,9. Oceny bieżącej sytuacji finansowej przedsiębiorstwa natomiast kształtowały się w okresie luty-kwiecień 2021 roku na poziomie 0,2, -6,7 i -3,4.
Kolejnym badanym wskaźnikiem jest bieżący stan zapasów wyrobów gotowych. Trzeba nadmienić, że interpretacja ocen dotyczących tego wskaźnika wygląda inaczej niż w przypadku pozostałych. Oceny dodatnie wskazują na niedobór zapasów, ujemne zaś na ich nadmiar. Podsumowując oceny najbliższe wartości 0 są ocenami najlepszymi. I tak w badanym okresie menadżerowie określali stan zapasów wyrobów gotowych na bliski optymalnemu, tj. 4,1 w lutym, -1,1 marcu i 0,9 w kwietniu.
Po ocenach bieżących należy przyjrzeć się oczekiwaniom menadżerów dotyczących portfela zamówień, produkcji i sytuacji finansowej przedsiębiorstwa. Oceny te podobnie jak w przypadku ocen bieżących są raczej negatywne z tendencją wzrostową.
W badanym okresie luty-kwiecień 2021 roku przewidywany portfel zamówień oceniano na kolejno -12,1, -10,2 i -5,7. Przewidywaną produkcję oceniano na -7,2, <br>-6,3 i 0,2, a przewidywana sytuacji finansowa przedsiębiorstwa -10, 7,8 i -5,9.
Ostatnimi wskaźnikami ujętymi w badaniu koniunktury w przemyśle meblarskim są przewidywane ceny, ogólny klimat koniunktury i ogólna sytuacja gospodarcza. W przypadku pierwszego wskaźnika menadżerowie jasno wyrazili potrzebę podniesienia cen mebli. Oceny otrzymane w badaniu tego wskaźnika w okresie luty-kwiecień 2021 to odpowiednio 20,2, 18, i 24,5. Na tak wysokie oceny wpływają rosnące koszty produkcji i duży popyt na meble. Ogólny klimat koniunktury oceniano w badanym okresie oceniano na 4, 1,7, 4. Pozytywnie w oczach menadżerów prezentuje się ogólna sytuacja gospodarcza w kraju, którą oceniano na 13,8 w lutym, 7,8 w marcu i 10,7 w kwietniu. Dodatkowo przeanalizowano oceny przewidywanych cen dla wskaźnika produkcji wyrobów z drewna oraz korka, z wyłączeniem mebli; produkcja wyrobów ze słomy i materiałów używanych do wyplatania. W lutym, marcu i kwietniu oceny te sukcesywnie wzrastały osiągając wartości odpowiednio 17,5, 18,9 i 26,9.
Handel zagraniczny
W ocenie sytuacji w branży meblarskiej równie ważną rolę odgrywa handel zagraniczny. Analizę przeprowadzono na podstawie oficjalnych danych GUS dotyczących eksportu i importu. Przedstawione w tabeli poniżej dane dotyczą grup mebli takich jak:
- 9401 – meble do siedzenia, w tym fotele samochodowe,
- 9402 – meble medyczne,
- 9403 – meble pozostałe,
- 9404 – materace.
Z wymienionych grup wyłączono fotele samochodowe, fotele używane w lotnictwie, ich części oraz pościele i śpiwory.
W związku niedostępnością danych dotyczących eksportu i importu mebli w marcu 2021 w momencie pisania tego tekstu, przedstawione dane ograniczone są do dwóch pierwszych miesięcy, tj. stycznia i lutego 2021 roku.
Według najnowszych dostępnych danych GUS eksport w styczniu i lutym 2021 roku wyniósł odpowiednio 962,9 i 967,2 mln euro. Porównując te wartości do tych samych miesięcy 2020 roku w styczniu 2021 roku odnotowano spadek o 2%, natomiast w lutym 2021 roku wzrost o 1%. Po przeliczeniu wartości eksportu na złotówki sytuacja wygląda nieco inaczej. W stosunku do roku ubiegłego w styczniu nastąpił wzrost o 4%, a w lutym o 6%.
Przyglądając się danym GUS dotyczących importu mebli za styczeń i luty 2021 roku wynika, że w tych dwóch miesiącach zaimportowano meble do Polski o wartości kolejno 224,4 oraz 260,8 mln euro. Porównujące te dane do stycznia i lutego 2020 roku zaobserwowano wzrost o odpowiednio 1% i 16%. Po przeliczeniu wartości eksportu mebli ze stycznia i lutego 2021 na rodzimą walutę, wzrost staje się jeszcze wyraźniejszy. W przypadku stycznia jest to 7%, a w lutym aż 22%. Te różnice wynikają bezpośrednio ze wzrostu kursu euro. W pierwszych dwóch miesiącach 2021 roku kurs ten był średnio wyższy około 0,25-0,30 zł. w stosunku do tego samego okresu roku poprzedniego.
| Jedn. | I 2021 r. | I 2020 r. | dynamika r/r | II 2021 r. | II 2020 r. | dynamika r/r |
Import | mln EUR | 224,4 | 223,2 | 1,01 | 260,8 | 225,6 | 1,16 |
mln PLN | 1 019,8 | 948,8 | 1,07 | 1 173,3 | 965,3 | 1,22 | |
Eksport | mln EUR | 962,9 | 985,5 | 0,98 | 967,2 | 955,5 | 1,01 |
mln PLN | 4 374,9 | 4 188,8 | 1,04 | 4 351,1 | 4 088,3 | 1,06 |
Koniunktura konsumencka
Ważnym elementem w ocenie sektora meblarskiego są dane dotyczące koniunktury konsumenckiej, bieżących nastrojów oraz ich oczekiwań na przyszłość.
Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej (BWUK) jest to średnia sald ocen zmian sytuacji finansowej gospodarstwa domowego, zmian ogólnej sytuacji ekonomicznej kraju oraz obecnego dokonywania ważnych zakupów.
W badanym okresie luty-kwiecień 2021 roku wszystkie składające się na BWUK wskaźniki, tj. zmiana sytuacji finansowej gospodarstwa domowego w ostatnich i najbliższych 12 miesiącach, zmiana ogólne sytuacji ekonomicznej w kraju w ostatnich i najbliższych 12 miesiącach oraz dokonywanie ważnych zakupów utrzymywały się na ujemnym poziomie. Najgorzej oceniana jest sytuacja dotycząca zmiany ogólnej sytuacji ekonomicznej w kraju w ostatnich i najbliższych 12 miesięcy. Konsumenci oceniali je w badanym okresie na odpowiednio -50,2 -46,3 i -48,6 oraz -<br>35,0, -31,5 i -31,4. BWUK będący średnią pięciu wyżej wymienionych wskaźników charakteryzował się wartościami kolejno -25,2, -23,0 i -22,5 i mimo, że są nieco lepsze niż w poprzednim badanym okresie listopad, grudzień 2020 roku i styczeń 2021 roku, to nadal nie napawają optymizmem.
Następny jest wyprzedzający wskaźnik ufności konsumenckiej (WWUK), który składa się ze średniej sald ocen dotyczących przewidywań w zakresie: zmiany w perspektywie najbliższych 12 miesięcy sytuacji finansowej gospodarstwa domowego, ogólnej sytuacji ekonomicznej w kraju, poziomu bezrobocia i zmiany możliwości związanych z oszczędzaniem pieniędzy.<br>
W WWUK, podobnie jak w przypadku BWUK, w badanym okresie luty-kwiecień 2021 roku odnotowano ujemne oceny konsumentów. Jedynym wyjątkiem są oceny wskaźnika związanego z oszczędzaniem pieniędzy, który w badanym okresie notował wartości na poziomie odpowiednio -2,4, 2,5 i 2,9. Najniżej ocenianym WWUK był ten dotyczący zmiany poziomu bezrobocia. Został on oceniony przez konsumentów w badanym okresie na poziomie -48,7 -43,9 i -42,5. Średnia wszystkich wskaźników, jako WWUK w badanym okresie kształtowała się na poziomie odpowiednio -22,3, -20,2 i -19,8.
Koniunktura w handlu
Dane z zakresu koniunktury handlu pozwalają szerzej spojrzeć na polską branżę meblarską. Dokonano analizy ocen opisujących handel artykułami gospodarstwa domowego, których częścią składową są meble. Badany okres przypadł na luty-kwiecień 2021 roku i obejmuje sześć wskaźników. Warto na początku wspomnieć, że za wyjątkiem pierwszego omawianego wskaźnika, tak dobre oceny handlowców były notowane ostatnio przed pandemią „COVID-19”.
Wskaźnik bieżącej ogólnej sytuacji gospodarczej przedsiębiorstw w badanym okresie wyniósł odpowiednio -1,7, 4,4, -2,3. Jest to jedyny wskaźnik koniunktury w handlu, którym odnotowano oceny ujemne, aczkolwiek nie są one znaczące. Znacznie lepiej wypadają oceny przewidywanej ogólnej sytuacji gospodarczej przedsiębiorstw. W tym przypadku najlepiej oceniano luty 2021 roku, który charakteryzował się wynikiem 24,8. Bardzo pozytywnie, choć nieco gorzej oceniano marzec i kwiecień 2021 roku, odpowiednio 19,4 i 14,6. Najlepsze oceny koniunktury w handlu w badanym okresie zebrała bieżąca ilość sprzedawanych towarów. Podobnie jak w przypadku poprzedniego wskaźnika najlepiej oceniany przez handlowców był luty 2021 roku z wartością na poziomie 45,0. Marzec i kwiecień 2021 roku przyniósł pogorszenie ocen, aczkolwiek nadal były na bardzo wysokim poziomie, kolejno 28,4 i 29,9. Wskaźnik przewidywanych cen towarów w badanym okresie luty-kwiecień 2021 roku charakteryzował się bardzo stabilnymi ocenami dodatnimi na poziomie kolejno 10,8, 11,6, i 11,4. Oceny otrzymane podczas badania przez GUS wskaźnika przewidywanego popytu na towary jednoznacznie wskazują na panujący wśród handlowców optymizm. W badanym okresie luty-kwiecień 2021 przewidywany popyt na towary był oceniany na odpowiednio 23,7, 19,2, 25,2.
Ostatni wskaźnik odnoszący się do ogólnego klimatu koniunktury, tak jak w przypadku poprzednich wskaźniku, również charakteryzuje się ocenami dodatnimi. Jest to znaczna poprawa w stosunku do przełomu 2020 i 2021 roku, kiedy to te oceny były ujemne. W badanym okresie od lutego do kwietnia 2021 roku otrzymane oceny to kolejno 11,6, 12,1 i 6,2.
Budownictwo
Badając stan polskiej branży meblarskiej nie można zapomnieć sytuacji na rynku budowlanym. Obserwując rynek mieszkaniowy można przewidzieć wzrost lub spadek wydatków społeczeństwa na meble.
Według oficjalnych danych GUS w pierwszym kwartale 2021 roku liczba oddanych do użytku mieszkań wyniosła 53 302 i była to wartość o 7% wyższa niż w pierwszym kwartale roku 2020, kiedy to oddano do użytku 49 624 mieszkań.
Kolejną badaną wartością jest liczba mieszkań, których budowa została rozpoczęta. W pierwszym kwartale 2021 roku ilość rozpoczętych budów wyniosła 63 678. Porównując tą liczbę do pierwszego kwartału 2020 roku obserwujemy znaczący 21% wzrost. Ostatnim elementem <br>badania sytuacji na rynku mieszkaniowym jest liczba mieszkań, na których realizację wydano pozwolenie lub dokonano zgłoszenia z projektem budowlanym. W pierwszych trzech miesiącach 2021 roku liczba ta wyniosła 84 338 i porównując tą ilość z do pierwszego kwartału 2020 roku zaobserwowano bardzo znaczny wzrost, bo aż 42%.
Podsumowując, bardzo dobra sytuacja na rynku budowlanym jest optymistyczną wiadomością również dla branży meblarskiej. Wzrost liczby oddanych do użytku mieszkań może potencjalnie zwiększyć zapotrzebowanie konsumentów na nowe umeblowanie w najbliższym czasie. Znaczące wzrosty liczby rozpoczętych budów i wydanych pozwoleń i dokonanych zgłoszeń z projektem budowanym mogą mieć również pozytywny wpływ na branże meblarską w nieco dalszej perspektywie.
Podsumowanie
Dobra passa polskiej branży meblarskiej trwa i stwierdzenie, że pierwszy kwartał 2021 roku był dla niej udany byłoby sporym niedopowiedzeniem. Wyniki są bardzo dobre, a w niektórych przypadkach rekordowe. Produkcja sprzedana mebli osiągnęła wartość 12,8 mld złotych i czyni to ten wynik najlepszym pierwszym kwartałem roku w historii. Tylko w marcu 2021 roku branża meblarska osiągnęła wynik na poziomie blisko 4,7 mld złotych czyniąc go drugim najlepszym miesiącem w historii, ustępującym jedynie październikowi 2020 roku. Można przypuszczać, że na tak wysokie wyniki do pewnego stopnia mogła wpłynąć stale rosnąca inflacja oraz ceny materiałów takich jak płyty i pianki, a w konsekwencji i mebli. Mówiąc o cenach mebli – od kilku miesięcy B+R Studio obserwuje ich zmiany na rynku konsumenckim w ramach najnowszego badania „Wskaźnik Cen Mebli”, które wykazało, że w okresie luty – maj 2021 ceny wzrosły mebli wzrosły średnio 4,4%.
Podsumowując, jeszcze raz musimy to powiedzieć – pierwszy kwartał 2021 był świetny, ale przed nami drugi kwartał 2021 roku i pojawia się pytanie, czy też będzie tak dobry? Już w tej chwili wiadomo, że będzie bardzo trudno. Z naszego doświadczenia wiemy, że jest to okres zwyczajowo nieco słabszy od pierwszego kwartału roku dla branży meblarskiej. Dodatkowo rosnące ceny materiałów do produkcji mebli mogą odbić się na rentowności firm meblarskich. Jak zatem rozwinie się sytuacja branży? Będziemy obserwować i z pewności podzielimy się z Państwem naszymi spostrzeżeniami.